Verskil tussen weergawes van "Oos-Afrika-veldtog"

Bygewerk
(Beter!)
(Bygewerk)
| konflik = Oos-Afrika-veldtog
| deelvan = die [[Eerste Wêreldoorlog]] in [[Afrika]]
| beeld = [[Lêer:Lettow'sWorld surrenderWar I in East Africa.jpg|300px]]
| byskrif = GeneraalKaart Paulvan Emildie von LettowOos-Vorbeck sy oorgawe aan die Britse troepe in MbalaAfrika-veldtog
| datum = [[3 Augustus]] [[1914]] – [[25 November]] [[1918]]
| plek = [[Tanzanië]], [[Zambië]], [[Mosambiek]], [[Rwanda]], [[Burundi]], [[Kenia]], [[Uganda]], [[Demokratiese Republiek van die Kongo|DR Kongo]] ([[Oos-Afrika]])
|aanvoerder2 = {{vlagikoon|Duitse Keiserryk}} [[Paul von Lettow-Vorbeck]]
|aanvoerder3 =
|sterkte1 = Aanvanklik 2 bataljonne.{{sfn|Miller|1974|p=41}}<br />Gemiddelde sterkte tussen 12&nbsp;000 en 20&nbsp;000<br />Totaal: 250&nbsp;000{{sfn|Holmes|2001|p=359}}<ref>{{en}} John Iliffe: A Modern History of Tanganyika. Cambridge University Press, Cambridge 1969; digitally printed version 2008 ISBN 978-0-521-10052-6 (paperback), bl. 246</ref>
|sterkte2 = Aanvanklik 220 Europeërs en 2&nbsp;500 inheemse{{sfn|Contey|2002|p=46}}<br />Hoogste sterkte 3&nbsp;000 Duitsers en 15&nbsp;000 inheemse soldate.{{sfn|Crowson|2003|p=87}}
|sterkte3 =
}}
 
[[Lêer:Colonial Africa 1913 German East Africa map.svg|thumb|links|Duitse kolonies in Afrika {{kleurkas|#bbfdd9}} met Oos-Afrika {{kleurkas|#008080}}, 1914]]
Die '''Oos-Afrika-veldtog''' ([[Duits]]: ''Erster Weltkrieg in Ostafrika'', [[Engels]]: ''East African Campaign'') was 'n reeks veldslae en guerilla-aksies wat in [[Duits-Oos-Afrika]] begin en versprei het na dele van [[Mosambiek]], [[Noord-Rhodesië]], [[Kenia|Brits-Oos-Afrika]], [[Uganda]] en [[Demokratiese Republiek van die Kongo|Belgies-Kongo]]. Die veldtog is effektief in November 1917 beëindig.<ref name="Holmes 2001, p. 361">{{en}} Holmes 2001, bl. 361.</ref> Die Duitsers het Portugees-Oos-Afrika binnegeval en die veldtog voortgesit deur van Portugese voorrade te leef.
[[Lêer:East Africa 1914-1918.jpg|thumb|links|Kaart wat Oos-Afrika tussen 1914 en 1918 vertoon]]
[[Lêer:Lettow's surrender.jpg|thumb|links|Generaal Paul Emil von Lettow-Vorbeck sy oorgawe aan die Britse troepe in Mbala in November 1918]]
Die '''Oos-Afrika-veldtog''' ([[Duits]]: ''Erster Weltkrieg in Ostafrika'', [[Engels]]: ''East African Campaign'') was 'n reeks veldslae en guerilla-aksies wat in [[Duits-Oos-Afrika]] begin en versprei het na dele van [[Mosambiek]], [[Noord-Rhodesië]], [[Kenia|Brits-Oos-Afrika]], [[Uganda]] en [[Demokratiese Republiek van die Kongo|Belgies-Kongo]]. Die veldtog is effektief in November 1917 beëindig.<ref name="Holmes 2001, pbl. 361">{{en}} Holmes 2001, bl. 361.</ref> Die Duitsers het Portugees-Oos-Afrika binnegeval en die veldtog voortgesit deur van Portugese voorrade te leef.
 
Tydens die veldtog het hoofsaaklik die Duitse magte van Oos-Afrika aan die een kant teen troepe van [[Belgiese koloniale ryk|België]], die [[Britse Ryk]] en [[Portugese Ryk|Portugal]] op die ander kant geveg. Die meerderheid van die deelnemers aan albei kante was Afrikaners wat as koloniale soldate onder die bevel van die Europese offisiere teen mekaar geveg het of as draer vir die voorrade gebruik is. Tydelik is ook talle wit [[Unie van Suid-Afrika|Suid-Afrikaners]] en soldate van die [[Brits-Indië|Brits-Indiese]] weermag gebruik.
 
Die strategie van die Duitse koloniale troepe, wat deur Luitenant-generaal (later Generaal-majoor) [[Paul von Lettow-Vorbeck]] gelei is, was om magte van die Wes-Front na Afrika te dreineer en te lei. Sy strategie het na 1916 misluk om hierdie resultate te bereik, nadat hoofsaaklik [[Brits-Indië|Indiese]] en [[Unie van Suid-Afrika|Suid-Afrikaanse]] kragte, wat deur die koloniale beleid verhinder is om in Europa te ontplooi, die res van die veldtog laat voortgaan.<ref>{{en}} Holmes 2001, bl. 359.</ref><ref>{{en}} Strachan 2003, bl. 642.</ref> Desondanks het die Duitsers vir die hele [[Eerste Wêreldoorlog]] geveg, totdat hulle die wapenstilstand op 14 November om 07:30 aanvaar het. Albei kante het vir 'n bevestiging gewag, en die Duitsers het amptelik oorgegee op 25 November. Duits-Oos-Afrika is uiteindelik in twee [[Volkebond]]-klas-B-mandate verdeel, naamlik die Britse [[Tanganjika]]-gebied en die Belgiese [[Rwanda]]-[[Burundi|Urundi]], terwyl die Kionga-driehoek deel van Portugees-Oos-Afrika geword het.
 
== Veldslae en veldtogte ==
* Slag van Mahiwa, 15–18 Oktober 1917, Duitse oorwinning
* Slag van Ngomano, 25 November 1917, Duitse oorwinning
 
== Sien ook ==
* [[Suidwes-Afrika-veldtog]]
 
== Verwysings ==
{{CommonsKategorie-inlyn|East African Campaign (World War I)}}
{{Verwysings|2}}
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [http[://de.wikipedia.org/wiki/Erster_Weltkrieg_in_Ostafrika:Erster Weltkrieg in Ostafrika|Duitse Wikipedia]]</small>
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [http[://en.wikipedia.org/wiki/East_African_Campaign_%28World_War_I%29:East African Campaign (World War I)|Engelse Wikipedia]]</small>
 
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse militêre geskiedenis]]