Maak hoofkeuseskerm oop

Wysigings

Bygewerk
| plek = [[Berlyn]], [[Duitsland]]
| lande = 49
| atlete = 3&nbsp;963 (3&nbsp;632 mans, 331 vroue)<ref>{{en}} {{cite web|title=The Olympic Summer Games Factsheet|url=https://stillmed.olympic.org/Documents/Reference_documents_Factsheets/The_Olympic_Summer_Games.pdf|publisher=[[Internasionale Olimpiese Komitee]]|accessdate=1820 Januarie 2018}}</ref>
| items = 129 in 19 sporte
| opening = [[1 Augustus]] [[1936]]
}}
 
Die '''Olimpiese Somerspele 1936''' ([[Duits]]: ''Olympische Sommerspiele 1936''), amptelik bekend as die '''Spele van die XIde Olimpiade''', is tussen 1 en 16 Augustus 1936 in [[Berlyn]], [[Nazi-Duitsland]], aangebied. In 1931 is Berlyn deur die [[Internasionale Olimpiese Komitee]] (IOK) bo [[Barcelona]] as gasheer vir die Spele verkies. Berlyn het 43 teenoor Barcelona se 16 stemme gekry.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.gamesbids.com/english/archives/past.shtml |title=Past Olympic host city election results |publisher=GamesBids |accessdate=18 Januarie 2018 }}</ref> In 1936 het die destydse [[Nazi-Duitsland]] ook die [[Olimpiese Winterspele 1936|Olimpiese Winterspele]] aangebied, in [[Garmisch-Partenkirchen]] in die [[Alpe]]. Dit was die laaste Olimpiese Somerspele voor die uitbreek van die [[Tweede Wêreldoorlog]] drie jaar later, wat met die Duitse [[Inval van Pole]] begin het.
 
[[Lêer:Bundesarchiv B 145 Bild-P017073, Berlin, Olympische Spiele im Olympiastadion.jpg|duimnael|links|Die Olimpiese Stadion in Berlin,Berlyn tydens die Olimpiese Somerspele 1936]]
[[Lêer:Jesse Owens2.jpg|duimnael|links|Jesse Owens hardloop die 200 meter]]
Toe [[Adolf Hitler]] in Januarie 1933 aan bewind komgekom het as kanselier, klink daar stemme op om die Spele na 'n ander land te skuif. In die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] was daar selfs 'n veldtog om die Spele te boikot. [[Avery Brundage]], die voorsitter van die Amerikaanse Olimpiese Komitee, spreek hom teen 'n verskuiwing van die Spele uit, en hy kry ook steun van [[Pierre de Coubertin|De Coubertin]]. Net die [[Sowjetunie]] het hierdie spele geboikot.<ref>{{de}} {{cite book|author=Volker Ullrich|title=Adolf Hitler. Die Jahre des Aufstiegs 1889–1939|publisher=S. Fischer|location=Frankfurt am Main|year=2013|pages=622|isbn=3-100-86005-5}}</ref> [[Spanje]] bly weg omdat dit deur 'n [[Spaanse burgeroorlog|burgeroorlog]] verskeur is.
 
Hoewel die Spele dus aan Berlyn toegeken is voordat die [[Nasionaal-Sosialistiese Duitse Arbeidersparty|Nazi's]] in Duitsland aan bewind gekom het, sien die owerheid die Spele as 'n geleentheid om sy [[fascisme|fascistiese]] [[ideologie]] uit te dra. [[Leni Riefenstahl]] wordwas aangestel om 'n film oor die Spele te maak. Die film ''[[Olympia (film)|Olympia]]'' kan as [[propaganda (kommunikasie)|propaganda]] bestempel word, maar gebruik 'n getal ongewone tegnieke wat destyds nog nie in sportfilms aangewend is nie. Dit was ook die eerste Olimpiese Spele wat in die [[televisie]] gebeeldsend is en die [[radio]]-uitsendings het 41 lande bereik.
 
Om soveel moontlik oorwinnings te verseker, stel die Duitse owerheid [[anaboliese steroïde]] en [[testosteroon]] aan hulle atlete beskikbaar. Duitsland oorheers die Spele en het heelwat meer medaljes as enige ander land ingepalm. In 'n weerlegging van die rassistiese Nazi-filosofie, behaal die swart [[Afro-Amerikaners|Afro-Amerikaner,]] [[Jesse Owens]], egter vier goue medaljes. Owens was gewild onder die toeskouers en Duitse publiek, en is meer entoesiasties as in sy tuisland ontvang.<ref name=about>{{en}} {{cite web|title=German Myth 10: The 1936 Berlin Olympics Hitler and Jesse Owens|url=https://www.thoughtco.com/did-hitler-really-snub-jesse-owens-4064326 |publisher=About.com |accessdate=1820 Januarie 2018}}</ref> Hitler besluit egter om geen medaljes persoonlik toe te ken nie, moontlik omdat die swart Afro-Amerikaner, Cornelius Johnson, op die eerste dag van die Spele 'n goue medalje verower het.<ref name=about />
 
Die superioriteit van die Reich kom ook tot uiting in die oorweldigende [[infrastruktuur]] wat vir die Spele opgerig is: 'n splinternuwe stadion is gebou ten weste van die [[Charlottenburg-kasteel]] met sitplek vir honderd-duisend toeskouers. Langsaan is die swembad met sitplek vir twintigduisend toeskouers opgerig.
 
Hitler pas die Olimpiese handves tot die letter toe, en beloof om nie 'n enkele toespraak tydens die Spele te hou nie. Verder pas hy ook geen [[Rassisme|rassediskriminasie]] tydens die Spele toe nie. Getuie hiervan was die opname van die [[Jode|Joodse]] [[skerm]]ster Helena Mayer in die Duitse span. Maar buite die stadion draai die Duitse propagandamasjien vol spoed voort: die swastika was oral teenwoordig en daar het meer Nazi- as [[Olimpiese vlag|Olimpiese vlae]] gewapper. As deel van die Nazi-Propaganda is tydens die Olimpiese Somerspele 1936 vir die eerste keer 'n fakkelloop vir die [[Olimpiese vlam]] tussen [[Olimpia]] in [[Griekeland]] en Berlyn aangebied.
 
== Toewysing ==
[[Lêer:Bundesarchiv Bild 146-1968-101-20A, Joseph Goebbels.jpg|duimnael|links|upright|[[Joseph Goebbels]], president van die Nazi-Duitse reëlingskomitee]]
[[Lêer:Bundesarchiv Bild 146-1976-116-08A, Olympische Spiele, Fackelläufer.jpg|duimnael|Fakkelloop van die Olimpiese Somerspele in 1936]]
[[Lêer:Olympic Fire in Berlin 1936.jpg|duimnael|Die Olimpiese vuur in Berlyn, tussen die [[Berlynse Domkerk]] (links) en die [[Berlynse kasteel]] (regterkant)]]
Berlyn is deur die [[Internasionale Olimpiese Komitee]] gekies as die gasheer vir die Olimpiese Somerspele in 1936. Ander kandidate was: [[Barcelona]], [[Alexandrië]], [[Boedapest]], [[Buenos Aires]], [[Keulen]], [[Dublin]], [[Frankfurt am Main]], [[Helsinki]], [[Lausanne]], [[Neurenberg]], [[Rio de Janeiro]] en [[Rome]].
 
Die stemming het as volg verloop:
{| class="wikitable collapsible"
|-
! colspan="7" | Stemming vir gasheer van die Olimpiese Somerspele 1936<ref>{{en}} {{cite web |url=https://gamesbids.com/eng/past-bid-results/ |title=Past Olympic Host City Election Results |publisher=GamesBids |accessdate=20 Januarie 2018 }}</ref>
|-
! Stad
! Land
| style="background:silver;" | '''Rondte 1'''
|-
| [[Berlyn]] || {{vlagikoon|Republiek van Weimar}} [[Republiek van Weimar|Duitsland]] || style="text-align:center;" | '''43'''
|-
| [[Barcelona]] || {{vlagland|Spanje|1931}} || style="text-align:center;" | 16
|-
| [[Alexandrië]] || {{vlagland|Egipte|1922}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Boedapest]] || {{vlagland|Hongarye}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Buenos Aires]] || {{vlagland|Argentinië}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Keulen]] || {{vlagikoon|Republiek van Weimar}} [[Republiek van Weimar|Duitsland]] || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Dublin]] || {{vlagland|Ierland}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Frankfurt am Main]] || {{vlagikoon|Republiek van Weimar}} [[Republiek van Weimar|Duitsland]] || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Helsinki]] || {{vlagland|Finland}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Lausanne]] || {{vlagland|Switserland}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Neurenberg]] || {{vlagikoon|Republiek van Weimar}} [[Republiek van Weimar|Duitsland]] || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Rio de Janeiro]] || {{vlagland|Brasilië|1889a}} || style="text-align:center;" | –
|-
| [[Rome]] || {{vlagland|Italië|1861}} || style="text-align:center;" | –
|}
 
== Sporte ==
[[Lêer:1936 Summer Olympics Reichssportfeld map.jpg|duimnael|Kaart van die sportplekke in Berlyn]]
19 Olimpiese sporte is tydens die Spele beoefen.
{{columns-list|43|
* [[Lêer:Athletics pictogram.svg|20px]] [[Atletiek]] <small>(29)</small>
* [[Lêer:Basketball pictogram.svg|20px]] [[Basketbal]] <small>(1)</small>