Verskil tussen weergawes van "Pous Bonifatius VIII"

Uitleg van bronteks
(Uitleg van bronteks)
 
'''Bonifatius VIII''' was die 193ste [[pous]] van die [[Rooms-Katolieke Kerk]] van [[1294]] tot [[1303]].
 
== Biografie ==
'''Pous Bonifatius VIII'''<ref>Boniface VIII. (2008). [[Encyclopædia Britannica]]. Deluxe Edition. Chicago: Encyclopædia Britannica.</ref> is gebore as '''Benedetto Gaetani''' ongeveer in [[1235]] in [[Anagni]], [[Italië]]. Hy was 'n seun van Loffred van die Gaetani familie, 'n familie van lae adel oorspronklik uit Spanje. In [[1252]] word sy oom Pietro Gaetani biskop van Todi in Umbrië en Benedetto gaan saam na Todi waar hy regte begin studeer. In [[1260]] word hy domheer in Todi en bekom 'n klein kasteel naby Sismano. In [[1264]] word hy deel van die Kurie as sekretaris van kardinaal [[Simon de Brie]] (later [[Pous Martinus IV]]). Hy het ook kardinaal Ottobono Fieschi na Engeland vergesel om die baronne wat teen Henry III in opstand gekom het te help onderdruk. In [[1276]] word hy na [[Frankryk]] gestuur om die pouslike tiendes te ontvang. In [[1281]] word hy deur Pous Matinus IV aangestel as kardinaal-diaken met die titelkerk Sint Nicola en in [[1291]] word hy bevorder tot kardinaal-priester deur [[Pous Nicolaas IV]]. As kardinaal is hy dikwels pouslike gesant na Frankryk, Napels, Sisilië en Aragon. Op [[24 Desember]] [[1294]] volg hy [[Pous Celestinus V]] op en regeer tot sy dood op [[11 Oktober]] [[1303]]. Hy word opgevolg deur [[Pous Benedictus XI]]. Die naam ‘Bonifatius’ beteken 'weldoener'.
 
== Pontifikaat ==
'''Pous Bonifatius VIII'''<ref>Oestereich, T. (1907). Pope Boniface VIII. In The Catholic Encyclopedia. New York: Robert Appleton Company. Besoek Desember 3, 2008 by: http://www.newadvent.org/cathen/02662a.htm</ref> word veral onthou omdat hy in [[1300]] die Jubeljaar (ook die Heilige Jaar) ingestel het. Dit was die eerste groot gebruik van die aflaatstelsel. Pelgrims wat na Rome kom, het 'n vol aflaat verkry. Twee miljoen mense het na Rome gekom. Die verkeer het so toegeneem dat die pous genoodsaak was om die vloei te reël, hy het linkshou ingevoer. In [[1303]] stig hy die [[Universiteit van Rome|La Sapienza Universiteit]] in Rome.
 
In [[1298]] vaardig Bonifatius die bul ‘Liber Sextus’ uit, 'n versameling pouslike dekrete en vonnisse as 'n vervolg op die kerklike wetboek ‘Liber Extra’ van [[Pous Gregorius IX]]. Met die bul ‘Super cathedram’ beperk hy die reg van die bedelordes om te preek en die bieg te hoor.
 
=== Konflik met Philip IV ===
Die konflik tussen koning Philip IV (die Skone) van Frankryk en Bonifatius moet gesien word in die lig van die uitbreiding van die nasionale state in die tyd. Die opkoms van die monargie en die stryd met die pouslike mag is vererger deur Philip IV. Die huis van Capet het begin om die Franse koninkryk te versterk en onafhanklik te maak van die pous. Philip IV het die beste regsgeleerdes aangestel en die klerus uit die bestuur van die land geweer. Philip het begin om die kerk te belas en Bonifatius het hom met hand en tand daarteen verset. In sy bul ‘Clericis laicos’ van Februarie [[1296]] verbied hy alle belasting op die kerk en die klerus sonder pouslike goedkeuring. Enige wêreldlike mag wat dit sou probeer, sou geëkskommunikeer word. Philip het teruggekap deur alle uitvoer van geld uit Frankryk na Rome te verbied. Die pous moes ingee en het belasting op die kerk en die klerus toegelaat in 'n noodtoestand. Hy het ook koning [[Lodewyk IX van Frankryk]] heilig verklaar in [[1297]].
 
Nadat Philip vir biskop Bernard Saisset gevange geneem het, het die konflik weer opgevlam. In Desember [[1301]] stuur Bonifatius die bul ‘Ausculta filli’ (Luister, my seun) waarin hy Philip herinner dat ‘God pouse bo konings en koninkryke gestel het’. Die vete het sy hoogtepunt bereik aan die begin van die veertiende eeu toe Philip 'n sterk anti-pouslike beleid begin voer het. Na die publikasie van ‘Unam Sanctam’ het Philip se eerste minister Guillaume de Nogaret Bonifatius 'n ketter verklaar. In [[1303]] is beide Philip en de Nogaret geëkskommunikeer. Op [[7 September]] [[1303]] het 'n leër onder leiding van de Nogaret en Sciarra van Colonna die pous verras in Anagni. Die koning en die Colonna’s het geëis dat die pous bedank, maar Bonifatius het geweier. Die pous swaar aangerand, maar na drie dae bevry deur die pouslike magte onder leiding van kardinaal Nicolaas Boccasini. Hy het 'n maand later op [[11 Oktober]] [[1303]] in Rome gesterf.
 
=== Nadoodse hofsaak ===
'n Geregtelike ondersoek na Bonifatius se leerstellings is begin in [[1303]] en het geloop tot in [[1311]]. Die getuienis, veral die van die sittings in Groseau in Augustus en September [[1310]], bevat bewerings van kettery deur die pous. Dit sluit onder andere bewerings van [[sodomie]] in. Verdere uitsprake van die pous wat genoem word, sluit in:
* Seks is net so min sonde as om jou hande te was.
Daar word egter vermoed dat die bewerings vals was en die gewone bewerings deur Philip teen sy vyande was. Die ondersoek is deur die konsilie van Vienne sonder resultaat gestaak.
 
=== Kulturele nalatenskap ===
* In sy ‘Inferno’ laat Dante Pous Bonifatius VIII in die hel kom weens simonie hoewel Bonifatius nog gelewe het in [[1300]], die datum van die fiktiewe verhaal. Dit is [[Pous Nicolaas III]] wat vir Dante van Pous Bonifatius se lot vertel. 'n Bietjie verder in die gedig word ons herinner aan die pous se stryd met die Colonna toe hy die stad Palestrina verower het, 6000 mense vermoor en die huis van Julius Caesar verwoes het. Beatrice bevestig Bonifatius se lot toe Dante die hemel besoek.
* Die beroemde wiskundige en sterrekundige Giovanni Campano was die pous se persoonlike dokter.
* Wood, Charles, T. (1967). Phillip the Fair and Boniface VIII: State vs Papacy. New York: Holt, Rhinehart, and Winston.
 
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
 
== Eksterne skakels ==
{{En-Wikisource info|Catholic Encyclopedia (1913)/Pope Boniface VIII}}
* {{CE|http://www.newadvent.org/cathen/02662a.htm}}
{{Commons|Bonifacius VIII}}
 
== Nota ==
Saamgestel en vertaal uit die [[:nl:Paus Bonifatius VIII|Nederlandse]], [[:en:Pope Boniface VIII|Engelse]], [[:de:Bonifatius VIII|Duitse]] en [[:fr:Boniface VIII|Franse]] wikipedia en aangevul uit ander bronne soos aangedui.
 
== Opvolging ==
{{s-start}}
{{s-bef|voor=[[Pous Celestinus V|Celestinus V]]}}
400 691

wysigings