Verskil tussen weergawes van "Ewe (volk)"

508 grepe bygevoeg ,  2 jaar gelede
k
Robot: standardiseer verwysingsjablone en voeg argiefskakels in.
(Nuwe artikel)
 
k (Robot: standardiseer verwysingsjablone en voeg argiefskakels in.)
}}
 
Die '''Ewe''' ([[Ewe (taal)|Ewe]]: ''Eʋeawó'', letterlik: "Ewe-volk"; of ''Mono Kple Volta Tɔ́sisiwo Dome'', letterlik: "Ewe-nasie", ''Eʋenyigba'', "Ewe-land"<ref>{{en}} [http://www.uni-koeln.de/phil-fak/afrikanistik/down/publikationen/basic_ewe.pdf Basic Ewe for foreign students], bl. 206.</ref>) is 'n [[etniese groep]] inheems aan [[Wes-Afrika]] wat Ewe as [[moedertaal]] praat. Hulle bly veral in die suide van die drie lande [[Ghana]], [[Togo]] en [[Benin]]. In Ghana is hulle met sowat 13,9% die derde grootste etniese groep ná [[Akan (volk)|Akan]] (47,5%) en Mole-Dagbani (16,6%).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/gh.html |title=Ghana |publisher=[[Central Intelligence Agency]] |work=CIA World Factbook |accessdateaccess-date=10 Augustus 2019 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200529033252/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/gh.html |archive-date=29 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> In Togo is hulle met sowat 32% van die bevolking die grootste etniese groep. In Benin bevolk hulle veral die suidwestelike gebiede langs die [[Atlantiese Oseaan]] se kus.
 
[[Lêer:Flag of the Ewe people.svg|duimnael|links|Vlag van die Ewe-volk<ref name="Minahan2002p589" /><ref>{{en}} {{cite web |publisher=Flags of the World |url=https://fotw.info/flags/tg%7Dewe.html |title=Ewe (Togo) |accessdateaccess-date=10 Augustus 2019 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200512182758/https://fotw.info/flags/tg%7Dewe.html |archive-date=12 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>]]
[[Lêer:Gbe languages.png|duimnael|links|Verspreiding van die Gbe-tale met Ewe in geel]]
Hul gelyknamige taal behoort tot die [[Niger-Kongo-tale]] se Gbe-taalfamilie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.ethnologue.com/language/ewe | title=Ethnologue: Languages of the World, Seventeenth edition, Éwé | publisher=[[Ethnologue]] | accessdateaccess-date=10 Augustus 2019 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200414130830/https://www.ethnologue.com/language/ewe |archive-date=14 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> Hulle is verwant aan ander mense wat Gbe-tale soos [[Fon (volk)|Fon]], Gen, Phla-Phera, en Aja in Benin, Togo en [[Nigerië]] praat.
 
Die Ewe bly veral langs die suidelike kusstreek van Wes-Afrika, suid en oos van die [[Voltarivier]] tot by die [[Monorivier]] op die grens tussen Togo en Benin.<ref>{{en}} {{cite book|author=John A. Shoup III|title=Ethnic Groups of Africa and the Middle East: An Encyclopedia|url=https://books.google.com/books?id=GN5yv3-U6goC&pg=PA89 |year=2011|publisher=ABC-CLIO|isbn=978-1-59884-363-7|pages=89–90}}</ref> Hul tuiste, die Ewe-land, streek oor die Voltastreek in suidoostelike Ghana (voorheen Brits-Togoland), suidelike Togo (voorheen Frans-Togoland) en die suidwestelike dele van Benin.<ref>{{en}} {{cite book|author1=Anthony Appiah|author2=Henry Louis Gates|title=Encyclopedia of Africa |url=https://books.google.com/books?id=A0XNvklcqbwC&pg=PA454 |year=2010|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-533770-9|pages=454–455}}</ref> Na die Ewe-streek word soms as Ewe-nasie of ''Eʋedukɔ́''-streek (Togoland in die koloniale literatuur) verwys.<ref name="Minahan2002p589" />
411 783

wysigings