Lamantyn: Verskil tussen weergawes

Content deleted Content added
No edit summary
Skakels en dinge
Lyn 22:
}}
 
Die '''lamantyn''' of '''manatee''' (''Trichechus'') is 'n groot watersoogdier wat tot die [[Familie (biologie)|familie]] ''Trichechidae'' behoort. Daar word geglo dat hul [[Orde (biologie|orde]], ''Sirenia'', meer as 50 miljoen jaar gelede van die ander vierbenige landsoogdiere geskei het; die diere wat die naaste aan hulle verwant is, is die [[olifant]]e en die [[dassie]]s.
 
[[Doegong]]s behoort ook tot die ''Sirenia'' en hulle noue verwantskap is onder meer te sien aan hul soortgelyke voorkoms: die twee families kan onderskei word deur hul skedel- en stertvorm. 'n Lamantyn se stert is in die vorm van 'n [[roeispaan]], terwyl die doegong 'n gevurkte stert het.
 
Lamantyne is [[Herbivorr|herbivore]] en die spandeerbring die grootste dele van hul tyd deur in vlak water deur deur te wei. Hulle lewe van waterplante, soos seegras, en kom in die varswatergebiede van Suid- en [[Sentraal-Amerika]], in die [[Karibiese See]] en die Weskus van [[Afrika]] voor. Hierdie verspreiding dui ook die verskillende spesies aan:
 
* Die Amasone-lamantyn (''T. inunguis'') kom aan die Ooskus van Sentraal- en [[Suid-Amerika]] voor en lewe in varswater. Hierdie lamantyn kan tot 3 m lank en 450 kg swaar word. Die Amasone-lamantyn lyk baie op die Karibiese lamantyn, maar is bietjie kleiner en het karakteristieke wit vlekke op sy bors en buik.
* Die Karibiese lamantyn (''T. manatus'') kom op die Wes-Indiese eilande en die [[Karibiese See]] voor. Hy het 'n egalige grys kleur, maar kan soms groen voorkom as gevolg van [[alge]] wat op sy huid groei. Hierdie lamantyne kan tot 60 jaar oud word. Hulle het 'n lengte van tussen 2,5 tot 4,5 m en weeg tussen 200 en 600 kg.
* Die Wes-Afrikaanse lamantyn (''Trichechus senegalensis'') is 2,5 tot 4,5 m lank en weeg tussen 200 en 600 kg.
 
Lyn 37:
Lamantyne is aangepas vir lewe onder die water: hulle liggame is torpedovormig en hulle voorpote en stert is omgevorm tot vinne. Hulle agterpote het geheel en al verdwyn, hulle het geen [[oorskulp]]e nie en hulle kan hulle neusgate afsluit. Die lamantyn het opgeswelde, beweeglike lippe waarmee hy drywende seegras afslurp en het horingagtige plate op 'n harde verhemelte en in sy onderkaak om die kos te help kou. Hulle het slegs maaltande, waarvan die voorste twee mettertyd afgeslete word en dan uitval. Twee nuwe kiestande verskyn dan agter in hulle monde en die tande skuif op om die gaping voor in hul mond te vul. Mannetjies het twee kort slagtande in hul bokaak wat geen funksie blyk te dien nie.
 
Alhoewel hulle in die water lewe, is lamantyne soogdiere[[soogdier]]e, wat beteken dat hulle elke drie tot vyf minute na die wateroppervlak moet kom om asem te haal. Wanneer hulle baie aktief is (en dus baie energie gebruik) sal hulle elke dertig sekondes na die oppervlak kom om asem te haal, terwyl 'n rustende lamantyn tot 20 minute onder water kan bly.
 
== Voortplanting ==