Baronet

Britse eretitel

‘n Baronet is ‘n erflike eretitel wat deur die Britse kroon aan ‘n verdienstelike onderdaan en sy nageslag toegeken word. In status is so ‘n persoon laer as ‘n baron, maar hoër as ‘n ridder.

TitelWysig

Hierdie titel word altyd deur die oudste seun van die huidige draer van die titel geërf. Indien hy sonder ‘n seun te sterwe kom, gaan die titel normaalweg na ‘n jonger broer of na die oudste seun van die jonger broer. ‘n Baronet word aangspreek as ‘’sir’’ gevolg deur sy naam. Op skrif word hy gewoonlik aangeskryf as sir, gevolg deur sy naam en van. Na sy van kom die afkorting Bt. of Bart. vir baronet. Die afkorting is om hom te onderskei van ‘n ridder wat ook as ‘’sir’’ aangespreek word. In Engels het die woord ‘’sir’’ dus drie betekenisse: ‘n beleefde aanspreekvorm vir ‘n man of ‘n baronet of ‘n ridder.

StatusWysig

‘n Persoon wat ‘n baronetskap (dus ‘n erflike ridderskap) besit word nie geag as behorende tot die adelstand nie. Hy het ook geen reg op ‘n setel in die Britse parlement nie. ‘n Baronet is dus deel van die burgerstand. Daar bestaan geen ooreenkomstige titel in ander Wes-Europese lande nie.

GeskiedenisWysig

Die eerste baronetskap is in 1611 deur koning Jakobus I ingestel.

VoorbeeldeWysig

Met ‘n baronetskap word ‘n familie vereer en met ‘n ridderskap slegs die een verdienstelike persoon. Lede van die nageslag van sir Andries Stockenström erf die titel ‘’’sir’’ omdat sir Andries ‘n baronet was. Sir Theophilus Shepstone was egter ‘n ridder en daarom het sy nageslag nie die titel geërf nie.

Bestaande baronetskappe in Suid-AfrikaWysig

  • Joseph Robinson (sir J.B. Robinson), eerste baronet, sedert 1908
  • sir David Graaff (David Pieter de Villiers Graaff), eerste baronet, sedert 1911
  • sir George Albu, eerste baronet, sedert 1912
  • sir Lionel Phillips, eerste baronet, sedert 1912
  • sir Abe Bailey, eerste baronet, sedert 1919
  • sir Lewis Richardson (1873-1934), eerste baronet, sedert 1924. Sir Lewis was ‘n sakeman en filantroop.
  • sir Frederic Samuel-Stow (1894-1908), eerste baronet, sedert 1907. Sir Frederic was ‘n diamantmagnaat, finansier en direkteur van De Beers.

Uitgestorwe baronetskappe in Suid-AfrikaWysig

Enkele bekende Afrikaanse riddersWysig

BaronWysig

Johan Hendrik (John Henry) de Villiers was ‘n Suid-Afrikaanse baron bekend as John de Villiers, 1ste Baron de Villiers van Wynberg.