Kaapprovinsie

een van vier provinsies in Suid-Afrika voor 1994
(Aangestuur vanaf Kaapland)

Die Provinsie van die Kaap die Goeie Hoop, beter bekend as die Kaapprovinsie (of kortweg die Kaap of Kaapland) het op 31 Mei 1910 ontstaan toe die Unie van Suid-Afrika gestig is. Die Kaapkolonie het op daardie datum in sy geheel formeel die Kaapprovinsie geword, met Kaapstad as provinsiale hoofstad.

Provinsie van die Kaap die Goeie Hoop
Province of the Cape of Good Hope

1910-1994


Ligging of Kaapprovinsie
Ligging of Kaapprovinsie
Ligging van die Kaapprovinsie tussen 1976-1994 (die tuislande word nie aangetoon nie)
Hoofstad Kaapstad
33°55′S 18°27′O / 33.917°S 18.450°O / -33.917; 18.450
Taal/Tale Afrikaans, Nederlands, Engels
Godsdiens Nederduits Gereformeerde Kerkfamilie, Anglikaanse Kerk
[[Regering|]] Nie gespesifiseer nie
Wetgewer Kaapprovinsiale Raad
Historiese tydperk Unie van Suid-Afrika
 - Stigting van die Unie van Suid-Afrika 31 Mei 1910
 - Einde van Apartheid 27 April 1994
Oppervlakte
 - 1991 569 020 km2
219 700 sq mi
Bevolking
 - 1991 skatting 6 125 335 
     Digtheid 10,8 /km² 
27,9 /sq mi
Geldeenheid Suid-Afrikaanse Pond (1910-1961)
Suid-Afrikaanse Rand (1961-1994)

Die Parlementsgebou van die Kaapkolonie in Kaapstad het die tuiste geword van die Unie-Parlement en die provinsie se eie wetgewer is die Kaapse Provinsiale Raad genoem. Die raad het ’n Administrateur aan die hoof gehad, wat bygestaan is deur ’n Uitvoerende Komitee, waarvan die lede verkose lede moes wees van die Provinsiale Raad. Die provinsiale staatsdiens het bekend gestaan as die Kaaplandse Provinsiale Administrasie (KPA), met verskeie afdelingsrade reg oor die provinsie versprei.

Sedert Januarie 1921 is Walvisbaai deur die Kaaprovinsie geadministreer (met 'n onderbreking tussen 1 Oktober 1922 en 30 Augustus 1977 toe dit deur Suidwes-Afrika geadministreer is, alhoewel dit ingevolge internasionale reg steeds 'n mandaatgebied van die Kaapprovinsie gebly het).

Ná die onafhanklikheid van Namibië in 1990 is Walvisbaai op 1 Maart 1994 aan Namibië oorhandig.

Die Kaapprovinsie het stam-trustgebiede in sy oostelike dele en in die verre noorde ingesluit, wat onder die beleid van apartheid uitgemerk is vir “tuislande” of “Bantoestans” en wat in die laat 1970's en vroeë 1980's “onafhanklike” state geword het – hulle het ’n status bereik wat deur Suid-Afrika erken is, maar deur geen ander land nie.

Die einde van apartheid in 1994 het ook die einde van die Kaapprovinsie beteken en dit is in vier dele verdeel: Wes-Kaap (hoofstad Kaapstad) en Noord-Kaap (hoofstad Kimberley), wat nie deur “tuislande” geaffekteer is nie, en Oos-Kaap (hoofstad Bhisho), en die Provinsie Noordwes, wat deels of in hulle geheel die drie “onafhanklike” state wat vroeër uit Kaapland gesny is, ingesluit het.

Bronnelys

wysig
  • Mike Oettle: Armoria Civica [1]